Havuzlar Şehitliği ve Anıtı:
Bu anıt, Kilitbahir Köyü’ne 3km. uzaklıkta Şarlayan Dere’nin ağzındadır. Anıt, 1960-1961 yıllarında “Çanakkale Şehitleri Anıtlarına Yardım Derneği” tarafından yaptırılmıştır. Anıt, 4 adet 12cm.’lik muhasara bataryasının olduğu yere yapılmıştır. Aynı zamanda Kerevizdere’de Fransızlara karşı savaşırken 21 Haziran 1915’te şehit düşen ve buraya gömülen 2 subay ve 8 erin anısına dikilmiştir. Bu subaylar; 2. Tümen’den Yüzbaşı Kemal Bey ve 126. Alay komutanının yaveri Teğmen İsmail Bey’dir. Bu anıtın olduğu yerde büyük, asırlık çınar ağaçları da bulunmaktadır.
Fransız Mezarlığı:
Mezarlık, denizden 30m. yükseklikteki, Fransız Kuvvetleri’nin çıkarma yaptığı Morto Koyu’na bakan yamacın üzerine inşa edilmiştir. Bu mezarlığın iç kısmında sıra sıra haçlar bulunmakta, bu haçların uç kısımları eski Fransa’nın simgesi olan zambak şeklinde yapılmış, üzerinde “Fransa için öldüler” ibaresi yazmaktadır. Bu haçların olduğu kısmın sonunda beyaz bir kule bulunmaktadır. Bu kule içerisinde kimliği tespit edilemeyenlerin kalıntıları bulunmaktadır. Bu kulenin bulunduğu alanda lahit şeklinde yapılmış 4 adet kemik toplama havuzu yapılmıştır. Bu havuzlarda kimliği tespit edilemeyen 3000 askerin kemikleri bulunmaktadır. Anıtın güney yüzünde şu ibare yazılıdır: “Fransa’dan çocuklarına, 1915”. Anıtın bulunduğu platformda 48 Fransız subayı adına ve ayrıca kimliği bilinmeyen iki subay için özel anıt taşlar dikilmiştir. Mezarlığın önündeki duvarda kabartma harflerle “Ölümsüz Galya’yı Kutsama” cümlesi yazılıdır ve altında Viktor Hugo’nun şu satırları yer almaktadır:
“Zafer ebedi Fransamız’a
Övgüler onun için ölenlere,
Şehitlere, kahramanlara, güçlülere,
Onlardan ilham alanlara,
Mabette yer almayı arzulayanlara,
Ve yaşadıkları gibi ölecek olanlara.”
